Prof. Dr. Barboros Ilıkkan

Sünnet, penis başını örten derinin cerrahi olarak çıkartılması işlemidir. Sünnetin M.Ö 6000'li yıllarda yapıldığına dair kanıtlar mısır uygarlığına dayanır. Tarihte Mısırlılar, Yahudiler ve Babillilerin sünnetli oldukları bilinir. Günümüzde sünnet tüm dünyada oldukça sık uygulanan bir işlemdir. Müslüman ve Musevilerde sünnet, dini bir adet olarak kabul görür. ABD'de oran yüzde 20 civarındadır. Sünnet yapılmasının öncelikli nedeni, bilindiği gibi dinsel ve kültüreldir. Ama artık günümüzde yapılması sağlık açısından da önem taşır.

Sünnetin yararlı tarafları
Sünnetin daha hijyenik bir ortam sağladığı, bu nedenle idrar yolu enfeksiyonlarının daha az görüldüğü, kadınlarda rahim ağzı kanser sıklığını azalttığı söylenir. Bunu kanıtlayan ve tersini söyleyen çok sayıda tıbbi yazı bulunur. Çocuğunuzun sünnet derisi, vücudunun normal sağlıklı bir parçasıdır. Penis başını yumuşak ve nemli tutarak travma ve yaralanmalardan koruyucu özelliği vardır. Hayati bir tehlike veya fonksiyonel bir sorun yoksa cerrahi olarak çıkarılması gerekmez.

Bazı önemli sorunlar sünneti geciktirebilir
Sünnet derisi ilk başlarda dardır. Zaman içinde genişler ve geriye doğru çekilebilir hale gelir. Bu yüzden sünnet derisinin geriye doğru çekilmesi penis başının sıkışmasına ve ciddi hasarlara neden olabileceğinden önerilmez. Bakımı ve temizliği kolaydır. Genellikle 2 yaşından sonra geri çekilebilir hale geldiği zaman, erkek çocuklar her gün, "yıkamanın önemi" konusunda eğitilmelidir.
Sünnet derisinin gelişimsel anomalilerinde sünnet tedavi yöntemi olabilir. Penisin en çok görülen yapısal bozukluğu olan fimozis (sünnet derisi darlığı) en sık operasyon nedenidir. Sünnet kararını vermeden önce doktor kontrolü şarttır. Özellikle hipospadias, herni ve hidrosel gibi önemli nedenler sünnet kararı ve zamanını etkileyen sorunlardır ve doktorun izni olmadan sünnet yapılmamalıdır.

Sünnet hastanede yapılmalı
Tıbbi olarak doğru sünnet, doktor tarafından hastanede ve ağrı duyumunu engelleyecek koşullar sağlanarak yapılmalıdır. Bebeğin yaşına göre anestezinin yöntemine karar verilebilir. Sünnet, cerrahi bir girişimdir ve her cerrahi girişim gibi komplikasyonları olacaktır. En sık rastlanan komplikasyonlar; kanama, penis başı yaralanmaları, enfeksiyon, anesteziyle ilgili sorunlar ve cerrahi hatalardır. Özellikle ailesinde uzun süren kanama öyküsü olan bireyler varsa bu konuda doktoru uyarması gerekir. Hastane koşullarında komplikasyon sıklığı daha azdır ve özellikle kanama gibi yaşamı tehdit edebilecek sorunlara hızla müdahale edilebilir.

Ne zaman yapılmalı?
Sünnetin ne zaman yapılması gerektiği her zaman tartışılan bir konudur. Kültürel nedenlerle yapıldığında, çocuk olayın farkında olduğu ileri yaşlarda sünnet edilir. Çünkü bunun erkekliğe geçişin önemli bir adımı olduğu düşünülür. Ancak sünnet öncesinde aile içi ve yakın çevrenizin katıldığı sohbetlerdeki konuşmaların, çocuğunuzu sizin tahmininizden daha çok olumsuz etkileyebileceği de akıldan çıkarılmamalıdır. Bu konuyu anne-babanın çocuğuyla paylaşması, gerekliliğini ve nasıl yapıldığını ilk ağızdan anlatması daha doğrudur. Sağlıklı bilgi, çocuğunuzun sünnet öncesi dönemini daha rahat geçirmesini sağlayacaktır. 2-6 yaş arası, çocuğunuzun psikolojik gelişiminin aktif olduğu dönemdir ve olumsuz etkileyebileceği düşünüldüğü için bu dönemde sünnet önerilmez. Doğru olan, sünneti olabildiğince erken yaparak çocuğunuzun gündeminden uzaklaştırmak olmalıdır.